Osiek

Okazały, piętrowy dwór, z silnie wysuniętym ryzalitem na osi – właściwie piętrowym gankiem arkadowym, nakryty dachem dwuspadowym. Przy obu bocznych elewacjach niewielkie przybudówki. Dwór wybudował Napoleon Zakrzewski w latach 1859-1860 na fundamentach poprzednio stojącego tu dworu z 1606 roku, po którym pozostały piwnice z ciosów granitowych. Przy przebudowie użyto desek z dawnego dworu, na których zachowały się piękne barokowe polichromie. Tak w Osieku, jak i w bardzo wielu innych miejscowościach szybko bogacący się w XIX wieku ziemianie budowali nowe, obszerniejsze siedziby, rozbierając pierwotne.

Osiek wzmiankowany jest już w 1296 roku. W roku 1307 pisał się Dobiesław z Osieka, a w roku 1399 Materna z Osieka. Pod koniec XVI wieku własność zamożnej i rozrodzonej rodziny Miaskowskich – Jędrzeja i Łukasza. Od końca XVIII wieku i aż do drugiej wojny światowej w rękach Zakrzewskich. W 1793 roku Osiek należał do Sylweriusza Zakrzewskiego, sędziego ziemskiego wschowskiego, a w 1912 roku był własnością Januarego Zakrzewskiego. Także tu w 1831 roku bawił Mickiewicz, tęskniąc do powstania.

W 1930 roku Osiek był własnością Zygmunta Zakrzewskiego. Majątek w 1926 roku liczył 900 hektarów.

Rogalin

Wspaniały, jeden z najwspanialszych w Polsce pałaców, zbudowany w latach siedemdziesiątych XVIII wieku dla Kazimierza Raczyńskiego, późniejszego starosty generalnego Wielkopolski, marszałka koronnego i marszałka Rady Nieustającej, przez nieznanego architekta ze środowiska warszawsko-drezdeńskiego, być może według projektów Jana Fryderyka Knóbla, Dominika Merliniego lub Jana Christiana Kamsetzera. Jest budowlą późnobarokową typu entre cour et jardin, pozbawioną jednak przesadnej rokokowej dekoracji przewidzianej w pierwotnym projekcie. Korpus główny o wyraźnych trzyosiowych ryzalitach po obu bokach, ze wspaniałym pięcioosiowym ryzalitem na osi w fasadzie głównej i wyokrąglonym ryzalitem w fasadzie ogrodowej. Środkowy ryzalit opilastrowany i zwieńczony trójkątnym frontonem z herbem Raczyńskich Nałęcz. Część środkowa nakryta trzykrotnie łamanymi dachami mansardowymi z postacią rycerza na szczycie daje wrażenie imponującego spiętrzenia bryły. Zaprojektowane już w trakcie budowy galerie łączą korpus główny z oficynami.

Wygląd pałacu

Pałac od frontu trzykondygnacyjny, od strony ogrodu posiada cztery kondygnacje. Zgodnie z „przedoświeceniową” koncepcją rezydencja miała być nie tylko miejscem przyjemnego życia właściciela, ale również – czy też przede wszystkim – wyrazem pozycji społecznej gospodarza, którego sytuacja materialna zobowiązywała do odpowiedzialności za sprawy publiczne. Dlatego też pałac w Rogalinie poprzedzały pierwotnie trzy niezwykle okazałe dziedzińce: tak zwany cour dhonneur, niegdyś brukowany, ograniczony linią oficyn i zamknięty ogrodzeniem z filarami ozdobionymi rzeźbami i bramą wjazdową; pierwszy avant-cour pomiędzy wozowniami i stajniami, zamknięty kratą i bramą i drugi przed nim, najobszerniejszy, pomiędzy domami dla służby i oficjalistów. Rogalin miał konkurować z jak dotąd najwspanialszą w Wielkopolsce siedzibą – Rydzyną Sułkowskich i czynił to, jak się wydaje, skutecznie. Ponadto jego twórcom udała się rzecz niezwykle trudna: osiągnięcie w fasadzie ogrodowej efektu estetycznego całkowicie dorównującego temu, który dawała fasada frontowa. Stosowane przy projektowaniu pałaców atrybuty podnoszące okazałość fasady głównej, takie jak półkoliste galerie łączące korpus główny z oficynami czy też okazały portyk, działały zwykle na niekorzyść fasady ogrodowej, która wydawała się tym skromniejsza, im tamta była bardziej okazała. Nadto konieczność dostosowania kształtu fasady ogrodowej do wewnętrznego układu sal, w tym zwykle owalnej sali balowej, dodatkowo utrudniała zadanie architektowi.

Piękny ogród

Wśród najwspanialszych pałaców Europy, jak Wersal, a także polskich realizacji, jak Wilanów czy w Wielkopolsce Pawłowice lub Czerniejewo, trudno nie oprzeć się uczuciu zawodu, gdy po przejściu do ogrodu porównuje się obie strony. Jednak nie w Rogalinie. Tu architekt po mistrzowsku wykorzystał nierówność terenu dającą możliwość dodania jednej kondygnacji, co w połączeniu z wyokrągleniem ryzalitu, piętrzącymi się bryłami imponującej wystawy trzykrotnie łamanego dachu mansardowego dekorowanego lukarną i zwieńczonego dobrze również od strony ogrodu widoczną postacią rycerza oraz takimi detalami architektonicznymi, jak niewielki taras z dwubiegowymi schodami maskującymi salę terrenę – wszystko to powoduje, że fasada ogrodowa, mimo że całkowicie różna od frontowej, robi równie wielkie wrażenie. Wspaniałości strony zewnętrznej odpowiadało okazałe, reprezentacyjne wnętrze. Sala terrena na poziomie ziemi od strony ogrodu, salony, sala jadalna i główna, dwukondygnacyjna sala na pierwszym piętrze, do której prowadziła piękna, zmieniona zresztą w trakcie budowy, klatka schodowa.

Właściciele miasta

Do XVIII wieku Rogalin często zmieniał właścicieli. W średniowieczu był własnością Łodziów Rogalińskich, później Malechowskich, Baranowskich, Gorajskich, od 1595 roku Arciszewskich. Tu urodził się Krzysztof Arciszewski (1592-1656), arianin, generał floty koronnej, później admirał floty holenderskiej. Po Arciszewskich Rogalin należał do Unrugów, Szlichtyngów i Krzyżanowskich. Od roku 1768 do 1939 był własnością Raczyńskich. Pierwszym właścicielem Rogalina z rodziny Raczyńskich był fundator pałacu Kazimierz Raczyński herbu Nałęcz. Żyjący długo, bo od 1739 do 1824 roku, był wzorowym gospodarzem i administratorem. Będąc starostą generalnym Wielkopolski, stanął na czele Komisji Dobrego Porządku w Poznaniu i przyczynił się w istotny sposób do poprawienia stanu gospodarczego i administracyjnego miasta i Wielkopolski. Na wszystkich wysokich stanowiskach zajmowanych przez siebie wykazywał się wielką dbałością o administrację i gospodarkę kraju. Był też zwolennikiem wzmocnienia władzy wykonawczej. Co częste w Polsce, gdzie przez ostatnie trzysta lat mało kto potrafit zachować normalne stosunki z Rosją, nie będące ani zdradą Polski, ani wrogością wobec Rosji, tak i Kazimierz Raczyński stał się narzędziem polityki kolejnych rosyjskich ambasadorów, pobierając jako jurgieltnik co najmniej od 1776 roku znaczną pensję rosyjską. Był jednym z pierwszych targowiczan i cudem uniknął powieszenia w czasie insurekcji kościuszkowskiej, uciekając w porę z Warszawy, gdzie ogłoszono go zdrajcą. Jednakże aż do trzeciego rozbioru starał się wpłynąć na Rosję w celu zachowania resztek państwowości polskiej. Nie mając syna, a chcąc przekazać Rogalin swemu potomkowi też Raczyńskiemu, wydał swą córkę Michalinę za swego kuzyna, Filipa Raczyńskiego.

tematy palac niechlod kowalskie waszkowo zaborowo leszno c 2 tematy palac c 2 jerzyn gebice kotowo gorzyce murowana goslina c 3 tematy palac c 3 nietazkowo oporowko gozdawa kruszewo gorazdowo c 4 tematy palac c 4 wielkosc majatku trzebiny szczury wlasciciele dworu pomarzanowice c 5 tematy palac c 5 sliwniki koscielec dzieje turewa wiatrowo jedlec c 6 tematy palac c 6 jurkowo grzybowo czeszewo golejewko historia palacu c 7 tematy palac c 7 koldrab roscinno rudniki taczanow wlasciciele tarczanowa c 8 tematy palac c 8 rawicz sarnowa sieroszewice wegierce rostworowo radomicko c 9 tematy palac c 9 podgrzybow oporowo rod niegolewskich wodki nietuszkowo c 10 tematy palac c 10 miedzianow osowiec kosowo goraj zamek palac c 11 tematy palac c 11 osiek rogalin wyglad palacu piekny ogrod wlasciciele miasta c 12 tematy palac c 12 gospodarz rogalina kolejni wlasciciele skoki tupadly wargowo c 13 tematy palac c 13 wlasciciele dworu 2 zegrowo wierzenica wlasciciel wierzenicy radzewo c 14 tematy palac c 14 pieruszyce dlugie stare lukowo mozdzanow porazyn c 15 tematy palac c 15 bieczyny dabki glugowiec myszkowo przylepki c 16 tematy palac c 16 miedzychod pleszew malinie zrodla malinie plugawice historia siemianic c 17 tematy palac c 17 szamotuly szczeglin paruszewo czerwona wies poczatki wsi c 18 tematy palac c 18 przybyslaw psarskie samokleski duze stare oborzyska wlasnosc burgrabiego c 19 tematy palac c 19 srodka zlotniki radziwillow lipowiec magnuszewice c 20 tematy palac c 20 olesnica szczodrowo szelejewo wlasciciele szalejewa stary grod